پس از سالها توقف، قطار بینالمللی باری اسلام آباد-تهران-استانبول (ITI) از دهم دی ماه سال ۱۴۰۴ بار دیگر به حرکت در میآید. این رویداد مهم، نه تنها میتواند نقشه ترانزیت منطقه را دستخوش تغییر کند، بلکه جایگاه ایران را به عنوان یک بازیگر کلیدی در مسیر حیاتی شرق به غرب بهشدت تقویت خواهد کرد. احیای این کریدور ریلی، که سالها از طرحهای محوری سازمان همکاری اقتصادی (اکو) محسوب میشد، اکنون وارد فاز اجرایی شده و نویدبخش تحولات عمیق در مناسبات تجاری و اقتصادی منطقه است.
احیای کریدور ریلی ITI: نویدبخش دوران تازه در ترانزیت منطقه
راهاندازی دوباره قطار باری اسلام آباد-تهران-استانبول، نقطه عطفی در همکاریهای منطقهای و گامی بلند برای اتصال مجدد جنوب آسیا به اروپا از طریق ایران است. این مسیر ریلی، پتانسیل بالایی برای کاهش زمان و هزینه حملونقل کالا میان کشورهای عضو اکو و فراتر از آن دارد و میتواند ایران را در رقابت فزاینده کریدورهای بینالمللی در موقعیت برتری قرار دهد.
تصویر: 
تلاشهای مشترک برای بازگشت قطار اسلام آباد-تهران-استانبول به ریل
دولت پاکستان، با اعلام حرکت نخستین قطار باری کریدور ITI از دهم دی ماه ۱۴۰۴ از اسلام آباد، تعهد خود را به این پروژه نشان داده است. حنیف عباسی، وزیر راهآهن پاکستان، از انجام اصلاحات متعدد برای بازگشایی مسیر، از جمله رفع چالش اختلاف ارتفاع ریل در نواحی مرزی و نوسازی تجهیزات، خبر داده است. وی بر عزم اسلام آباد برای تبدیل این کریدور به مسیری پایدار و مستمر تأکید کرده است.
در همین راستا، ایران نیز تلاشهای دیپلماتیک و فنی خود را افزایش داده است. سفر اخیر وزیر راه و شهرسازی ایران به اسلام آباد به توافق بر سر تدوین "برنامه اقدام مشترک ریلی" و آغاز دوباره سرویس ITI در ماه دسامبر منجر شد. نوسازی خط ریلی کویته-تفتان در پاکستان، ارتقاء گیتهای مرزی و افزایش ظرفیت حمل در گذرگاههای زمینی از دیگر محورهای تفاهم میان تهران و اسلام آباد است که گامهای عملی برای تضمین موفقیت این مسیر ترانزیت ریلی را نشان میدهد.
اهمیت ژئواکونومیک کریدور ریلی ITI برای جایگاه ایران در منطقه
کریدور ریلی ITI فراتر از یک مسیر سهجانبه، به عنوان یکی از مهمترین حلقههای اتصال شرق و غرب عمل میکند. این کریدور امکان انتقال کالا را از کشورهایی نظیر چین، پاکستان و هند در آسیای جنوبی به ایران، سپس ترکیه و در نهایت اروپا فراهم میآورد. این مسیر نه تنها میتواند زمان و هزینه حملونقل کالا را به طرز چشمگیری کاهش دهد، بلکه جایگاه ایران را در نقشه ژئوپلیتیکی و اقتصادی منطقه تثبیت میکند. کارشناسان معتقدند در شرایط کنونی رقابت فزاینده کریدورهای منطقهای، فعالسازی مجدد این خط ریلی، برگ برنده مهمی برای ایران در تقویت نقش ترانزیت ریلی آن در آسیای جنوبی و پیوند آن به شبکه حملونقل اروپا خواهد بود.
مزایای فعالسازی کریدور ریلی ITI:
کاهش چشمگیر زمان و هزینه حمل و نقل: این مسیر به جایگزینی کارآمدتر برای مسیرهای دریایی و جادهای طولانیتر تبدیل میشود.
افزایش حجم تجارت منطقهای: با تسهیل تبادلات کالا، حجم مبادلات تجاری میان کشورهای عضو اکو و شرکای فرامنطقهای رشد خواهد کرد.
تقویت نقش ژئوپلیتیکی ایران: ایران به عنوان یک پل ارتباطی استراتژیک میان جنوب آسیا و اروپا، اهمیت بیشتری پیدا میکند.
ایجاد فرصتهای شغلی و توسعه اقتصادی: بهبود زیرساختها و افزایش فعالیتهای ترانزیتی به رشد اقتصادی و اشتغالزایی کمک میکند.
توسعه همهجانبه زیرساختها: فراتر از پروژه ریلی ITI
همزمان با پیشرفتهای حوزه ریلی، ایران و پاکستان برنامههایی برای توسعه همکاری در بخشهای جادهای و بندری نیز آغاز کردهاند. افزایش تردد کامیونی از مرز ریمدان، بررسی ایجاد یک مسیر بندری میان چابهار، گوادر و کراچی و توسعه زیرساختهای لجستیکی مشترک، از جمله طرحهایی است که به منظور تکمیل و تقویت عملکرد کلی کریدور ریلی ITI و تبدیل آن به یک شبکه ترانزیتی یکپارچه و کارآمد در دستور کار قرار گرفته است.
در مجموع، بازگشت قطار اکو پس از سالها توقف، پتانسیل تحولآفرینی بزرگی در مسیر تجارت منطقهای دارد. با پیشرفت برنامهها طبق زمانبندی، ایران بار دیگر در موقعیتی قرار میگیرد که نقش محوری خود را در پیوند دادن جنوب آسیا به دریای مدیترانه و اروپا ایفا کند؛ نقشی که نه تنها ظرفیتهای اقتصادی کشورهای مسیر را افزایش خواهد داد، بلکه بر موازنه قدرت و همگرایی ژئوپلیتیکی کریدورهای حملونقل نیز تاثیرگذار خواهد بود.
مطالب مرتبط
- مجمع عمومی سازمان ملل متحد مأموریت حیاتی آنروا را با اکثریت قاطع آرا تمدید کرد
- ورود پیاپی سامانههای بارشی جدید از فردا سراسر کشور را تحت تاثیر قرار میدهد و کاهش دما را به همراه خواهد داشت
- کاهش ۱۰ درصدی تولید سیمان در نیمه اول سال ۱۴۰۴؛ بازار داخلی به ثبات قیمتی رسید
- ورود پیاپی سامانههای بارشی جدید از فردا سراسر کشور را تحت تاثیر قرار میدهد و کاهش دما را به همراه خواهد داشت

«سلام من مهناز رستمی هستم؛ ۴۰ ساله و با بیش از ۱۸ سال تجربهی حرفهای در عرصهی روزنامهنگاری و خبر. مسیر کاریام را از علاقهی عمیق به نوشتن و روایت واقعیت آغاز کردم و در این سالها تلاش کردهام خبر را نه فقط بهعنوان یک گزارش ساده، بلکه بهعنوان ابزاری برای آگاهیبخشی، ایجاد گفتوگو و ارتقای سطح دانش جامعه ارائه کنم.
دارای مدرک کارشناسی هستم و در طول این سالها در رسانههای مختلف فعالیت کردهام؛ از پوشش خبرهای روز گرفته تا نگارش تحلیلهای اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی. همواره کوشیدهام با قلمی روان، نگاه نقادانه و توجه به جزئیات، محتوایی تولید کنم که برای مخاطبان هم جذاب و هم قابل اعتماد باشد.
اصول کاری من بر پایهی صداقت، سرعت و دقت بنا شده است. باور دارم که خبرنگار باید هم چشم بینای جامعه باشد و هم صدای آن؛ بنابراین همیشه تلاش کردهام روایتهایم فراتر از انتقال اطلاعات باشند و به شکل تحلیلهای اثرگذار در ذهن خواننده باقی بمانند.
در «چکاوک سحر» هدف من این است که خبرهای معتبر و تحلیلهای کاربردی را در اختیار مخاطبان قرار دهم؛ محتوایی که هم برای خوانندگان عمومی و هم برای متخصصان حوزههای مختلف ارزشمند باشد. من اعتقاد دارم که خبر کوتاه و موجز، اگر درست و دقیق نوشته شود، میتواند بیش از هر متن طولانی تأثیرگذار باشد.
امروز، پس از سالها تجربه، همچنان با همان انگیزهی اولیه قلم میزنم؛ با این باور که هر خبر درست میتواند دریچهای تازه به جهان باز کند و هر روایت صادقانه میتواند اعتماد و آگاهی را در جامعه گسترش دهد.»