در شرایطی که خاموشیهای گسترده صنعتی و خانگی ضعف ساختار انرژی کشور را آشکار کرده، کارشناسان راه نجات را در توسعه سریع انرژی خورشیدی میبینند. با وجود ظرفیت استثنایی تابش آفتاب در ایران، سهم انرژیهای تجدیدپذیر در سبد برق کشور تنها حدود ۳.۵ درصد است؛ رقمی که با برنامههای توسعه و نیاز ملی فاصله بسیاری دارد.
وابستگی ۸۰ درصدی به سوخت فسیلی؛ ریشه اصلی بحران انرژی در ایران
ساختار فعلی تأمین برق ایران با وابستگی بیش از ۸۰ درصدی به سوختهای فسیلی، به ویژه در فصول سرد که فشار بر شبکه گاز افزایش مییابد، با ناترازی شدید انرژی مواجه است. این وابستگی نه تنها امنیت انرژی کشور را تهدید میکند، بلکه باعث تشدید آلودگی هوا و اتلاف منابع میشود. در مقابل، انرژی خورشیدی به عنوان یک منبع بومی، پاک و پایانناپذیر، میتواند پایه یک تحول اساسی در این حوزه باشد.
ایران؛ بهشت استفاده از انرژی خورشیدی با بیش از ۳۰۰ روز آفتابی
از نظر جغرافیایی، ایران یکی از غنیترین کشورهای جهان از نظر پتانسیل انرژی خورشیدی است. استانهای شرقی و جنوبشرقی مانند سیستان و بلوچستان، کرمان، خراسان جنوبی و یزد، سالانه بیش از ۳۰۰ روز آفتابی کامل را تجربه میکنند. مطالعات نشان میدهد این مناطق به تنهایی توان تولید هزاران مگاوات برق از خورشید را دارند. با این حال، این گنجینه طبیعی همچنان عملاً بدون استفاده باقی مانده است.
مزایای سهگانه انرژی خورشیدی: امنیتی، اقتصادی و زیستمحیطی
گسترش انرژی خورشیدی مزایای راهبردی متعددی برای ایران دارد:
۱. تقویت امنیت انرژی: نیروگاههای خورشیدی به سوخت فسیلی وابسته نیستند و میتوانند به ویژه در فصل زمستان که تأمین گاز نیروگاهها با مشکل مواجه میشود، تولید پایدار برق را تضمین کنند. این امر تابآوری شبکه برق را به شدت افزایش میدهد.
۲. توجیه اقتصادی و اشتغالزایی: زمان احداث نیروگاههای خورشیدی بزرگمقیاس (۹ تا ۱۲ ماه) به مراتب کمتر از نیروگاههای حرارتی (۳ تا ۵ سال) است. هزینه نگهداری آنها نیز پایین بوده و امکان مشارکت سرمایهگذاران خرد و بخش خصوصی در قالب نیروگاههای کوچک و متوسط وجود دارد. این امر میتواند به ایجاد شغلهای جدید و درآمد پایدار برای خانوارها در مناطق محروم منجر شود.
۳. حفظ محیط زیست: انرژی خورشیدی به طور کامل پاک است و هیچ گونه آلایندگی هوا یا مصرف آب ندارد. در شرایط بحران آب و آلودگی شدید هوا در کلانشهرها، این مزیت حیاتی است.
الزامات جهش در توسعه انرژی خورشیدی: از عزم ملی تا ثبات سیاستگذاری
برای بهرهبرداری از این پتانسیل عظیم، نیازمند تحول در سیاستگذاری هستیم:
- ایجاد ثبات و شفافیت در قوانین خرید تضمینی برق تجدیدپذیر
- تسهیل فرآیندهای اداری و صدور مجوز برای سرمایهگذاران
- توسعه زیرساختهای شبکه برای ادغام نیروگاههای تجدیدپذیر
- اجرای برنامههای آموزشی و ترویجی برای جلب مشارکت عمومی
انرژی خورشیدی دیگر یک انتخاب لوکس یا آیندهنگرانه نیست؛ بلکه یک ضرورت راهبردی برای تضمین امنیت انرژی، ایجاد اشتغال و حفظ محیط زیست ایران است. ادامه روند فعلی وابستگی به سوخت فسیلی، کشور را در چرخه معیوب خاموشی و ناترازی انرژی گرفتار خواهد کرد. زمان آن فرا رسیده که ایران گامهای عملی و سریعی برای تبدیل شدن به یک قطب انرژی خورشیدی در منطقه بردارد.
«سلام من مهناز رستمی هستم؛ ۴۰ ساله و با بیش از ۱۸ سال تجربهی حرفهای در عرصهی روزنامهنگاری و خبر. مسیر کاریام را از علاقهی عمیق به نوشتن و روایت واقعیت آغاز کردم و در این سالها تلاش کردهام خبر را نه فقط بهعنوان یک گزارش ساده، بلکه بهعنوان ابزاری برای آگاهیبخشی، ایجاد گفتوگو و ارتقای سطح دانش جامعه ارائه کنم.
دارای مدرک کارشناسی هستم و در طول این سالها در رسانههای مختلف فعالیت کردهام؛ از پوشش خبرهای روز گرفته تا نگارش تحلیلهای اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی. همواره کوشیدهام با قلمی روان، نگاه نقادانه و توجه به جزئیات، محتوایی تولید کنم که برای مخاطبان هم جذاب و هم قابل اعتماد باشد.
اصول کاری من بر پایهی صداقت، سرعت و دقت بنا شده است. باور دارم که خبرنگار باید هم چشم بینای جامعه باشد و هم صدای آن؛ بنابراین همیشه تلاش کردهام روایتهایم فراتر از انتقال اطلاعات باشند و به شکل تحلیلهای اثرگذار در ذهن خواننده باقی بمانند.
در «چکاوک سحر» هدف من این است که خبرهای معتبر و تحلیلهای کاربردی را در اختیار مخاطبان قرار دهم؛ محتوایی که هم برای خوانندگان عمومی و هم برای متخصصان حوزههای مختلف ارزشمند باشد. من اعتقاد دارم که خبر کوتاه و موجز، اگر درست و دقیق نوشته شود، میتواند بیش از هر متن طولانی تأثیرگذار باشد.
امروز، پس از سالها تجربه، همچنان با همان انگیزهی اولیه قلم میزنم؛ با این باور که هر خبر درست میتواند دریچهای تازه به جهان باز کند و هر روایت صادقانه میتواند اعتماد و آگاهی را در جامعه گسترش دهد.»
